#สารานุกรมกฎหมายระหว่างประเทศ Dual Nationality (#การมีสองสัญชาติ)

 

Dual Nationality (#

การมีสองสัญชาติ)

(ในหมวด Citizenship และ Nationality)

1. ความหมาย (Definition)

Dual Nationality หรือ การมีสองสัญชาติ หมายถึง สถานะที่บุคคลได้รับการยอมรับให้เป็นผู้มีสัญชาติของรัฐตั้งแต่สองรัฐขึ้นไปในเวลาเดียวกัน ส่งผลให้บุคคลดังกล่าวมีสิทธิและหน้าที่ตามกฎหมายของแต่ละรัฐที่ตนถือสัญชาติอยู่

การมีสองสัญชาติอาจเกิดขึ้นโดยชอบด้วยกฎหมายของแต่ละประเทศ แม้ว่าบางรัฐจะรับรองสถานะดังกล่าว ขณะที่บางรัฐกำหนดให้บุคคลต้องสละสัญชาติเดิมเมื่อได้รับสัญชาติใหม่

---

2. วิธีการได้มาซึ่งการมีสองสัญชาติ

การมีสองสัญชาติเกิดขึ้นได้หลายกรณี เช่น

1.       การเกิดจากบิดามารดาที่มีสัญชาติต่างกัน
เด็กอาจได้รับสัญชาติของบิดาและมารดาตามหลักสายโลหิต (Jus Sanguinis)

2.       การเกิดในประเทศที่ใช้หลักดินแดน (Jus Soli)
เด็กได้รับสัญชาติของประเทศที่เกิด และได้รับสัญชาติของบิดามารดาตามหลักสายโลหิต

3.       การแปลงสัญชาติ (Naturalization)
บุคคลได้รับสัญชาติใหม่ โดยรัฐเดิมมิได้เพิกถอนสัญชาติเดิม

4.       การสมรส
บางประเทศให้สิทธิได้รับสัญชาติของคู่สมรส โดยยังคงสัญชาติเดิมไว้

5.       การรับรองตามกฎหมายพิเศษ
เช่น การคืนสัญชาติ การรับบุตรบุญธรรม หรือการเปลี่ยนแปลงอาณาเขตของรัฐ

---

3. หลักกฎหมายระหว่างประเทศ

กฎหมายระหว่างประเทศมิได้ห้ามการมีสองสัญชาติ แต่ยอมรับว่าการกำหนดสัญชาติเป็นอำนาจอธิปไตยของแต่ละรัฐ อย่างไรก็ตาม การใช้สิทธิของรัฐต้องไม่ก่อให้เกิดความขัดแย้งกับหลักสิทธิมนุษยชนหรือพันธกรณีระหว่างประเทศ

เมื่อบุคคลถือสองสัญชาติ รัฐแต่ละรัฐอาจถือว่าบุคคลนั้นเป็นพลเมืองของตนโดยสมบูรณ์ ส่งผลให้เกิดปัญหาเรื่องเขตอำนาจ การคุ้มครองทางการทูต และการปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมาย

---

4. ปัญหาทางกฎหมาย

การมีสองสัญชาติอาจก่อให้เกิดปัญหา เช่น

• การรับราชการทหารในสองประเทศ
• การเสียภาษีซ้ำซ้อน
• ความขัดแย้งด้านเขตอำนาจศาล
• การใช้หนังสือเดินทางหลายประเทศ
• การได้รับความคุ้มครองทางการทูต
• การดำรงตำแหน่งทางการเมืองหรือราชการ
• การถือครองทรัพย์สินตามกฎหมายของแต่ละรัฐ
• ความขัดแย้งด้านมรดกและกฎหมายครอบครัว

---

5. การคุ้มครองทางการทูต

หลักทั่วไปของกฎหมายระหว่างประเทศกำหนดว่า

• หากบุคคลอยู่ในรัฐที่ตนถือสัญชาติ รัฐอีกแห่งหนึ่งโดยทั่วไปไม่อาจใช้สิทธิคุ้มครองทางการทูตต่อรัฐนั้นได้
• หากอยู่ในรัฐที่สาม ทั้งสองรัฐอาจอ้างสิทธิในการคุ้มครองได้ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและหลัก Genuine Link หรือความสัมพันธ์ที่แท้จริงระหว่างบุคคลกับรัฐผู้ให้ความคุ้มครอง

---

6. อนุสัญญาระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้อง

• อนุสัญญากรุงเฮกว่าด้วยปัญหาความขัดกันของกฎหมายสัญชาติ ค.ศ.1930 (Hague Convention on Certain Questions Relating to the Conflict of Nationality Laws)
• ปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน ค.ศ.1948 (UDHR) มาตรา 15
• อนุสัญญาว่าด้วยการลดภาวะไร้สัญชาติ ค.ศ.1961
• อนุสัญญายุโรปว่าด้วยสัญชาติ ค.ศ.1997 (European Convention on Nationality)

---

7. คำพิพากษาสำคัญ

Nottebohm Case (Liechtenstein v. Guatemala, ICJ, 1955)

ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศวางหลักว่า การอ้างสิทธิในการคุ้มครองทางการทูตควรตั้งอยู่บน "ความสัมพันธ์ที่แท้จริง" (Genuine Link) ระหว่างบุคคลกับรัฐ มิใช่เพียงการถือสัญชาติในทางรูปแบบเท่านั้น

หลักดังกล่าวมีความสำคัญอย่างยิ่งในกรณีบุคคลที่ถือสองสัญชาติหรือหลายสัญชาติ

---

8. ตัวอย่าง

ตัวอย่างที่ 1
เด็กเกิดในสหรัฐอเมริกาจากบิดามารดาชาวไทย อาจได้รับสัญชาติสหรัฐอเมริกาตามหลักดินแดน (Jus Soli) และได้รับสัญชาติไทยตามหลักสายโลหิต (Jus Sanguinis)

ตัวอย่างที่ 2
บุคคลสัญชาติแคนาดาได้รับสัญชาติออสเตรเลียโดยการแปลงสัญชาติ โดยกฎหมายของทั้งสองประเทศอนุญาตให้คงสัญชาติเดิมไว้ จึงมีสถานะเป็นผู้ถือสองสัญชาติ

ตัวอย่างที่ 3
ผู้ถือสองสัญชาติเดินทางเข้าสู่ประเทศที่ตนถือสัญชาติ รัฐนั้นอาจถือว่าบุคคลดังกล่าวเป็นพลเมืองของตนแต่เพียงผู้เดียว และอาจไม่ยอมรับการแทรกแซงทางการทูตจากอีกรัฐหนึ่ง

---

9. ประเด็นร่วมสมัย

ในยุคโลกาภิวัตน์ การมีสองสัญชาติเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง เนื่องจาก

• การแต่งงานระหว่างคนต่างสัญชาติ
• การย้ายถิ่นฐานระหว่างประเทศ
• การศึกษาต่อและการทำงานในต่างประเทศ
• การลงทุนและการขอสัญชาติจากโครงการส่งเสริมการลงทุน
• การอพยพและการลี้ภัย

หลายประเทศปรับกฎหมายให้ยอมรับการถือสองสัญชาติ ขณะที่บางประเทศยังคงจำกัดหรือห้าม เพื่อรักษาความมั่นคงของรัฐและความจงรักภักดีของพลเมือง

---

10. ดูเพิ่มเติม (See Also)

• Citizenship
• Citizen
• Nationality
• Multiple Nationality
• Naturalization
• Jus Soli
• Jus Sanguinis
• Allegiance
• Stateless Person
• Diplomatic Protection
• Passport
• Consular Protection

---

11. คำสำคัญ (Keywords)

Dual Nationality • Dual Citizenship • Multiple Nationality • Nationality • Citizenship • Jus Soli • Jus Sanguinis • Naturalization • Allegiance • Diplomatic Protection • Genuine Link

---

========================

📚 สนใจหนังสือของสำนักพิมพ์ทองใบ  คลิกดูรายละเอียดและสั่งซื้อ eBook ได้ทันทีผ่านลิงก์ร้านขายหนังสือในMeb Market

หนังสือคุณภาพจากสำนักพิมพ์ทองใบ เรียบเรียงโดย พลเรือตรี รศ.ทองใบ ธีรานันทางกูร อ่านง่าย ได้สาระ ค้นคว้าอ้างอิงได้ เหมาะสำหรับนักเรียน นักศึกษา นักวิชาการ และผู้สนใจทั่วไป

Hashtag แนะนำ

#ร้านหนังสือสำนักพิมพ์ทองใบ

#Ebookไทย

#หนังสือดีบอกต่อ

#หนังสือออนไลน์

#MebMarket

#อ่านหนังสือ

#รักการอ่าน

#พัฒนาตนเอง

#ความรู้รอบตัว

#พระพุทธศาสนา

#ประวัติศาสตร์

#เศรษฐศาสตร์

#หนังสือวิชาการ

#หนังสือสารคดี

#Ebookน่าอ่าน

#หนังสือขายดี

#หนังสือแนะนำ

#BookLover

#ThaiEbook

#KnowledgeIsPowe